Roszczenie Covid-19
Co powinno zawierać, jak je uporządkować i zredagować
Z powodu epidemii koronawirusa gospodarka doświadcza kryzysu, wiele firm cierpi na odpływ potencjału pracowniczego i przerwanie łańcucha dostaw. Pod znakiem zapytania pozostają przyszłe ceny materiałów budowlanych i ograniczenia w transporcie.Chodź wirus nie zamroził branży budowlanej, pewnych budów nie będzie można ukończyć w terminie i zakładanym budżecie. Jako Wykonawca miałeś obowiązek poinformować Zamawiającego o okolicznościach, które mogą stanowić przeszkodę w realizacji Umowy. Poniżej przedstawiamy elementy, które powinno zawierać roszczenie, stanowiące podstawę do zmiany jej postanowień, w szczególności w zakresie terminów realizacji.
Pandemia jako siła wyższa
Środowisko solidarnie definiuje występująca pandemię jako zdarzenie o charakterze siły wyższej. Powyższa kwalifikacja umożliwi wyłączenie odpowiedzialności wykonawców za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy, jednakże jedynie gdy brak możliwości wykonania zobowiązań pozostanie w ścisłym związku przyczynowo skutkowym z epidemią. Przed ustaleniem strategii roszczeniowej należy przede wszystkim przeanalizować treść umowy, a w szczególności treść zapisów dotyczących definicji siły wyższej.
Od ogółu do szczegółu
Zdefiniuj obszary ryzyka
W których obszarach budowa będzie ponosiła straty? W jaki sposób można je przedstawić Zamawiającemu? Wszystko w odniesieniu do planów i harmonogramów sprzed wystąpienia epidemii.
Rozpocznij zabezpieczanie danych
Zebrane dane muszą być rzetelne a dowody wyczerpujące. Roszczenia Podwykonawców, analizy finansowe, informacje z urzędów….
Zapewnij i udokumentuj reakcje
i działania podejmowane w celu zniwelowania negatywnych skutków pandemii. Brak reakcji na pandemię zmniejsza szanse na pozytywne rozpatrzenie roszczenia.
Obszary ryzyka
Każda budowa to unikalny organizm, wspólne pozostają jednak obszary ryzyk związane z niedostępnością zasobów takie jak:
- Opóźnienia firm podwykonawczych w wykonywaniu prac.
- Opóźnienia w dostawach materiałów.
- Ograniczenia w zakresie przyjmowania interesantów wprowadzone przez Urzędy np. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, Urzędy Wojewódzkie.
- Czasowe wstrzymanie wykonywania badań okresowych oraz wstępnych – spowolnienie w wykonywaniu prac (wytyczne Głównego Inspektora Pracy).
- Utrudnienia w przemieszczaniu się pomiędzy państwami (odpływ zasobów ludzkich).
Co jest ważne?
Powiadamiając o kolejnych utrudnieniach związanych z dostępnością zasobów czy to ludzkich, sprzętowych czy materiałowych Wykonawca powinien przedstawić informacje takie jak:
- Gdzie zasoby zostałyby wykorzystane gdyby nie stan epidemii.
- Jakie roboty i w jakim czasie miały być wykonane z ich wykorzystaniem
- Jakie zostały podjęte środki zaradcze, jakie roboty nie są możliwe do wykonania, pomimo ich podjęcia.
Czego oczekuje Zamawiający?
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, z dnia 2 marca 2020, w szczególności art. 15r. mówi rygorze, który muszą zachować o strony umowy w sprawie zamówienia publicznego:
„1. Strony umowy w sprawie zamówienia publicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1843), niezwłocznie, wzajemnie informują się o wpływie okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19 na należyte wykonanie tej umowy, o ile taki wpływ wystąpił lub może wystąpić. Strony umowy potwierdzają ten wpływ dołączając do informacji, o której mowa w zdaniu pierwszym, oświadczenia lub dokumenty, które mogą dotyczyć w szczególności:
1) nieobecności pracowników lub osób świadczących pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy, które uczestniczą lub mogłyby uczestniczyć w realizacji zamówienia;
2) decyzji wydanych przez Głównego Inspektora Sanitarnego lub działającego z jego upoważnienia państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, nakładających na wykonawcę obowiązek podjęcia określonych czynności zapobiegawczych lub kontrolnych;
3) poleceń lub decyzji wydanych przez wojewodów, ministra właściwego do spraw zdrowia lub Prezesa Rady Ministrów, związanych z przeciwdziałaniem COVID-19, o których mowa w art. 11 ust. 1–3;
4) wstrzymania dostaw produktów, komponentów produktu lub materiałów, trudności w dostępie do sprzętu lub trudności w realizacji usług transportowych;
5) innych okoliczności, które uniemożliwiają bądź w istotnym stopniu ograniczają możliwość wykonania umowy;
6) okoliczności, o których mowa w pkt 1–5, w zakresie w jakim dotyczą one podwykonawcy lub dalszego podwykonawcy.
Co może zmienić roszczenie?
Zamawiający, po stwierdzeniu, że okoliczności związane z wystąpieniem COVID-19, o których mowa w ust. 1, mogą wpłynąć lub wpływają na należyte wykonanie umowy, o której mowa w ust. 1, może w uzgodnieniu z wykonawcą dokonać zmiany umowy, o której mowa w art. 144 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych, w szczególności przez:
1) zmianę terminu wykonania umowy lub jej części, lub czasowe zawieszenie wykonywania umowy lub jej części,
2) zmianę sposobu wykonywania dostaw, usług lub robót budowlanych,
3) zmianę zakresu świadczenia wykonawcy i odpowiadającą jej zmianę wynagrodzenia lub sposobu rozliczenia wynagrodzenia wykonawcy – o ile wzrost wynagrodzenia spowodowany każdą kolejną zmianą nie przekroczy 50% wartości pierwotnej umowy.
Jeżeli umowa w sprawie zamówienia publicznego zawiera postanowienia dotyczące kar umownych lub odszkodowań z tytułu odpowiedzialności za jej niewykonanie lub nienależyte wykonanie z powodu oznaczonych okoliczności, strona umowy, o której mowa w ust. 1, w stanowisku, o którym mowa w ust. 3, przedstawia wpływ okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19 na należyte jej wykonanie oraz wpływ okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19, na zasadność ustalenia i dochodzenia tych kar lub odszkodowań, lub ich wysokość.
Wykonawca i podwykonawca, po stwierdzeniu, że okoliczności związane z wystąpieniem COVID-19, mogą wpłynąć lub wpływają na należyte wykonanie łączącej ich umowy, która jest związana z wykonaniem zamówienia publicznego lub jego części, uzgadniają odpowiednią zmianę tej umowy, w szczególności mogą zmienić termin wykonania umowy lub jej części, czasowo zawiesić wykonywanie umowy lub jej części, zmienić sposób wykonywania umowy lub zmienić zakres wzajemnych świadczeń.”
